trenujnaukę.
Poradnik

Jak się uczyć, żeby umieć odtworzyć?

Po krótkim fragmencie nauki zamknij materiał i sprawdź, co potrafisz wyjaśnić własnymi słowami. Następnie popraw odpowiedź i wróć do niej po przerwie.

Od czego zacząć sesję nauki?

Zamień ogólny zamiar „pouczę się biologii” na sprawdzalne zadanie, na przykład „wyjaśnię, czym różni się zapylanie od zapłodnienia”. Wybierz niewielki fragment podręcznika i przygotuj pytanie przed czytaniem. Dzięki temu masz kryterium zakończenia pracy.

Jak wygląda odtwarzanie z pamięci?

Przeczytaj fragment, odłóż źródło i odpowiedz bez zaglądania. Możesz mówić, pisać albo narysować schemat. Potem otwórz materiał i sprawdź znaczenie pojęć, związki oraz brakujące kroki. Trudność odpowiedzi jest informacją o tym, do czego trzeba wrócić.

Przykład: temat z historii

Zamiast kolejny raz czytać opis rewolucji przemysłowej, odpowiedz na trzy pytania: jakie warunki umożliwiły zmianę, jak zmieniła się praca i jaki był skutek dla życia w miastach? Porównaj odpowiedź z podręcznikiem. Dla każdego pominiętego związku dopisz jedno zdanie wyjaśnienia.

Co zmienić w zwykłych notatkach?

Obok notatki dopisz pytanie, na które ona odpowiada. Na kolejnej sesji zasłoń treść i wykorzystaj samo pytanie. Odpowiedź „kojarzę to” zastąp krótkim wyjaśnieniem lub rozwiązaniem zadania. Jeśli uczysz się procedury matematycznej, sprawdź ją na nowym przykładzie, a nie tylko na obejrzanym rozwiązaniu.

Jak rozłożyć powtórki?

W przeglądzie Dunlosky’ego i współautorów (2013) ćwiczenia polegające na sprawdzaniu wiedzy oraz nauka rozłożona w czasie otrzymały wysoką ocenę użyteczności. Nie wynika z tego jeden obowiązkowy rytm dla wszystkich. Długość przerwy trzeba powiązać z trudnością materiału i tym, jak długo chcesz go pamiętać.

Użyj planera powtórek jako punktu startowego. Podczas kolejnego spotkania z materiałem zacznij od próby odtworzenia, a dopiero potem zaglądaj do notatek.

Jak ocenić, czy metoda Ci pomaga?

Ustal własne pytania sprawdzające i wróć do nich po kilku dniach. Zapisz, które odpowiedzi były poprawne, a które wymagały podpowiedzi. Sprawdź również nowe zadanie, żeby nie mierzyć wyłącznie zapamiętania konkretnego przykładu.

Jeżeli plan jest zbyt obszerny, zmniejsz porcję materiału. Jedna wykonana sesja z odpowiedzią i poprawką daje konkretną informację o nauce. Samo wypełnienie czasu przy biurku jej nie daje.

Źródło

Dunlosky, Rawson, Marsh, Nathan i Willingham (2013): Improving Students’ Learning With Effective Learning Techniques. Przykłady i proponowana organizacja sesji są opracowaniem na potrzeby Trenuj naukę.